Choroby odkleszczowe u psów to poważny problem zdrowotny, którego nie wolno lekceważyć. W Polsce, ze względu na specyfikę klimatu i środowiska, zagrożenie zakażeniem stale rośnie – kleszcze występują niemal przez cały rok, choć największe ryzyko kontaktu z nimi przypada na sezon wiosenno-letni. Wczesne rozpoznanie objawów oraz odpowiednia profilaktyka mają kluczowe znaczenie dla zdrowia i życia naszych czworonożnych przyjaciół. W tym artykule przedstawiamy najczęstsze choroby przenoszone przez kleszcze, ich objawy, występowanie oraz zasady skutecznej ochrony.

Choroby przenoszone przez kleszcze – rodzaje i występowanie

1. Babeszjoza (Babesiosis)

Wywoływana przez: pasożyty z rodzaju Babesia (np. Babesia canis).

Objawy:

  • wysoka gorączka,
  • apatia,
  • brak apetytu,
  • ciemny mocz (barwy herbaty lub „coli”),
  • bladość lub zażółcenie błon śluzowych,
  • w skrajnych przypadkach – niewydolność nerek, wątroby, a nawet śmierć.

Występowanie: Choroba jest szeroko rozpowszechniona w Polsce, szczególnie w regionach wschodnich, południowych i centralnych.

2. Borelioza (choroba z Lyme)

Wywoływana przez: bakterie Borrelia burgdorferi.

Objawy (mogą pojawić się po kilku tygodniach od zakażenia):

  • kulawizna (często przemieszczająca się między kończynami),
  • gorączka,
  • obrzęk stawów,
  • osłabienie,
  • powiększenie węzłów chłonnych;
  • w późniejszym stadium mogą wystąpić zmiany nerkowe.

Występowanie: cała Polska, szczególnie rejony o dużym zalesieniu.

3. Anaplazmoza

Wywoływana przez: bakterie Anaplasma phagocytophilum lub Anaplasma platys.

Objawy:

  • gorączka,
  • senność,
  • bóle mięśni i stawów,
  • brak apetytu,
  • czasem wybroczyny lub krwawienia (szczególnie przy zakażeniu A. platys).

Występowanie: obecna również w Polsce; często współwystępuje z boreliozą.

4. Ehrlichioza

Wywoływana przez: bakterie Ehrlichia canis.

Objawy:

  • gorączka,
  • apatia,
  • powiększenie węzłów chłonnych i śledziony,
  • krwawienia (np. z nosa),
  • utrata masy ciała;
  • przewlekła postać może prowadzić do niedokrwistości oraz zaburzeń neurologicznych.

Występowanie: głównie południowa i wschodnia Europa; w Polsce przypadki sporadyczne, choć rośnie liczba zakażeń u psów importowanych.

Profilaktyka chorób odkleszczowych u psów

Regularne stosowanie ochrony przeciwkleszczowej jest kluczowe dla zdrowia psa. Po każdym spacerze, zwłaszcza w wysokiej trawie lub w lesie, należy dokładnie obejrzeć sierść zwierzęcia, aby jak najszybciej usunąć ewentualne kleszcze – najlepiej w ciągu 24 godzin od ukąszenia, używając pęsety lub specjalnego przyrządu. Szczegółowe informacje znajdziesz w artykule Prawidłowe usuwanie kleszcza. Wskazane są również regularne badania kontrolne, szczególnie u psów, które często przebywają na terenach o zwiększonym ryzyku kontaktu z kleszczami.

Jeśli zauważysz u swojego psa niepokojące objawy po ukąszeniu kleszcza, jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem weterynarii – szybka diagnoza i leczenie mogą uratować życie.

Objawy ugryzienia kleszcza

Ugryzienie kleszcza u psa najczęściej jest bezbolesne i początkowo bezobjawowe, dlatego często pozostaje niezauważone. Objawy pojawiają się dopiero wtedy, gdy dojdzie do zakażenia chorobą odkleszczową. Wyróżniamy dwa rodzaje symptomów: objawy miejscowe (bezpośrednio po ugryzieniu) oraz objawy ogólnoustrojowe, związane z potencjalną infekcją przenoszoną przez kleszcza.

Miejscowe Objawy ugryzienia

W miejscu ugryzienia może wystąpić:

  • Małe zaczerwienienie lub obrzęk – podobne do ukąszenia komara.
  • Świąd lub drapanie – pies może się intensywnie drapać lub lizać miejsce ugryzienia.
  • Guzek podskórny – niewielki, miękki guzek może pozostać nawet kilka dni po usunięciu kleszcza.
  • Infekcja miejsca ugryzienia – jeśli doszło do nadkażenia bakteryjnego, może pojawić się ropa, strup, sączący się płyn.

OBJAWY CHORÓB ODKLESZCZOWYCH (zakażenie po kilku dniach lub tygodniach)

Jeśli pies został zakażony przez kleszcza (np. babeszjozą, boreliozą itp.), mogą pojawić się następujące symptomy:

  • wysoka gorączka (nawet 40–41°C),
  • apatia i osłabienie,
  • brak apetytu,
  • wymioty lub biegunka,
  • zmiany w zachowaniu (np. niechęć do ruchu).

Jeśli pies został zakażony przez kleszcza (np. babeszjozą, boreliozą itp.), mogą pojawić się następujące symptomy:

Objawy specyficzne (może wystąpić jeden lub kilka objawów jednocześnie)

  • ciemny mocz (objaw babeszjozy),
  • kulawizna (objaw boreliozy lub anaplazmozy),
  • bladość lub zażółcenie dziąseł,
  • powiększenie węzłów chłonnych lub śledziony,
  • krwawienia (np. z nosa – w ehrlichiozie),
  • drgawki lub inne objawy neurologiczne (rzadziej).

Kleszcz u psa – co zrobić po znalezieniu?

Kleszcze stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia psów, ponieważ mogą przenosić groźne choroby odkleszczowe, takie jak babeszjoza, borelioza, anaplazmoza czy ehrlichioza. Regularna ochrona przeciwkleszczowa, codzienne przeglądanie sierści po spacerach i szybkie reagowanie po znalezieniu pasożyta to najskuteczniejsze sposoby profilaktyki. Po zauważeniu kleszcza należy usunąć go jak najszybciej (najlepiej pęsetą lub specjalnym haczykiem), a następnie obserwować psa przez kolejne 7–14 dni. Jeśli pojawią się jakiekolwiek niepokojące objawy, takie jak apatia, gorączka, ciemny mocz czy utrata apetytu, warto niezwłocznie skontaktować się z lekarzem weterynarii. Wczesna diagnoza i leczenie znacznie zwiększają szanse na pełne wyzdrowienie zwierzęcia.

lek. wet. Anna Szarzyńska- Butkiewicz

Podobne wpisy